ગ્રંથ અને ગ્રંથકાર : પુસ્તક ૧૦મું/ઈશ્વરભાઈ મોતીભાઈ પટેલ (પેટલીકર): Difference between revisions

કુટુંબ, ગામ કે નિશાળનું વાતાવરણ તેમને સાહિત્યક્ષેત્રે ખેંચે તેવું ન હતું. તેમની પોતાની પણ અભ્યાસકાળ દરમિયાન સાહિત્ય તરફ અભિરુચિ ન હતી. ઊલટું, વાચનની શરૂઆત 'કાળરાત્રિનું ખૂની ખંજર' અને ‘તરુણ તપસ્વિની’ જેવાં ઉટંગ પુસ્તકોથી તેમણે કરી હતી. પરંતુ સદ્ભાગ્યે હાઈસ્કૂલનાં ઉપલાં ધોરણોના અભ્યાસકાળે શ્રી. રમણલાલ દેસાઈની નવલકથાઓના વાચનથી તેમના જેવી વાર્તાઓ લખવાની લેખકને વૃત્તિ જન્મી. અભ્યાસ પૂરો કર્યા બાદ પાદરા અને કરજણ તાલુકાનાં અઠવાડિયામાં બે જ દિવસ ટપાલ આવી શકે તેવાં નાનાં ગામડાંમાં તેમણે શિક્ષકજીવન શરૂ કર્યું. એવાં પ્રતિકૂળ સ્થળો ને સંજોગોમાં પણ લેખક થવાની વૃત્તિ તેમનામાં વધતી જતી હતી.

એ વૃત્તિને સંતોષવા શરૂઆતમાં તેમણે 'પાટીદાર' માસિકમાં ટૂંકી નવલિકાઓ લખવાના અખતરા શરૂ કર્યાં. ત્યારબાદ બીજાં સામયિકોએ પણ તેમની વાર્તાઓ સ્વીકારી. એ નિમિત્તે 'પ્રજાબંધુ' દ્વારા શ્રી. ચુનીલાલ શાહનો ૫રિચય થતાં તેમના પ્રોત્સાહનથી લેખકને આત્મશ્રદ્ધા જન્મી. પહેલવહેલી નવલકથા ‘જનમટીપ' તેમણે ‘પ્રજાબંધુ'માં કકડે કકડે આપી, જે છપાતાં જ ખૂબ વખણાઈ આની અગાઉ ૧૨૮ પાનાંની એક લાંબી વાર્તા ‘કપટીનાં કારસ્તાન’ તેમણે એકી બેઠકે લખી રાખેલી: પણ એ વાર્તા ‘કોઈ જાતના સત્વ વગરની હોવાથી' શરૂઆતમાં તેને છપાવતાં તેમની હિંમત ચાલેલી નહિ. ‘જનમટીપ' છપાતી જતી હતી તે અરસામાં જ લેખકનું પહેલું પુસ્તક ‘ગ્રામચિત્રો' શ્રી રા. વિ. પાઠકની પ્રસ્તાવના સહિત પ્રગટ થયું. ઈ.સ. ૧૯૪૪માં ‘જનમટીપ'ની બીજી આવૃત્તિ સ્વ. મેઘાણીની જોરદાર પ્રશંસા સાથે બહાર પડી.

<poem>:'જનમટીપ' માટે- 'રેખા,’ ૧૯૪૪.; ‘ધરતીનો અવતાર' માટે-'ઊર્મિ’, નવે. ૧૯૪૬.  ‘પટલાઈના પેચ' માટે-'ઊર્મિ',' જૂન ૧૯૪૭; શ્રી રા. વિ. પાઠકની પ્રસ્તાવના.  

:‘પંખીનો મેળો' માટે-'ઊર્મિ’ નવે. ૧૯૪૭ ; 'પાતાળ કૂવો' માટે 'રેખા' ફેબ્રુ. ૧૯૪૮. ‘કળિયુગ' ૧-૨ માટે-‘રેખા' ઑક્ટોબર ૧૯૪૮.  

:'ગ્રામચિત્રો' માટે–'માનસી' જન ૧૯૪૪