સંજુ વાળાનાં કાવ્યો: Difference between revisions

Latest revision as of 02:16, 28 May 2024

સંજુ વાળાનાં કાવ્યો

સંપાદક: મિલિન્દ ગઢવી

@@ Line 1: / Line 1: @@
 {{BookCover
-|cover_image = File:2_jpg
+|cover_image = File:9_Sanju_Vala_Kavya_Title.jpg
 |title = સંજુ વાળાનાં કાવ્યો<br>
 |editor = મિલિન્દ ગઢવી<br>
 }}
+<br>
+{{Box
+|title = પ્રારંભિક
+|content =
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/‘એકત્ર’નો ગ્રંથગુલાલ|‘એકત્ર’નો ગ્રંથગુલાલ]]
 * [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/પ્રારંભિક | પ્રારંભિક]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સંપાદક-પરિચય|સંપાદક-પરિચય]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ભાષાને ભેદતી નિગૂઢ ભાવ પરાયણતા|ભાષાને ભેદતી નિગૂઢ ભાવ પરાયણતા]]
-'''ગીતઃ'''
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સર્જક-પરિચય|સર્જક-પરિચય]]
-'''‘રાગાધીનમ’'''
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/કૃતિ-પરિચય|કૃતિ-પરિચય]]
+}}
-== અણીએ ઊભા ==
+<br>
+{{Box
-<poem>
+|title = અનુક્રમ
-ઝીણું જો ને!
+|content =
-જો, જડવાની અણીએ ઊભાં!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/અણીએ ઊભા|અણીએ ઊભા]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/અનભે ગતિ|અનભે ગતિ]]
-મણ આખામાં કયા કણ સાચા, પડશે કેમ પતીજ?
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/નિમ્નસ્તર વાત|નિમ્નસ્તર વાત]]
-બીજ વચાળે ક્યાં છુપાયાં બોલો હે ઉદ્ભીજ!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/કંઈ|કંઈ]]
-ઓરું જો ને!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ઘરમાં|ઘરમાં]]
-જો, અડવાની અણીએ ઊભાં!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/આપણે|આપણે]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/તું નહીં તો|તું નહીં તો]]
-થડ વિનાની ઝૂરે ડાળી, ડાળ વિનાનું પાન;
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/આજીજી|આજીજી]]
-મરમ જાણવા મરમી બેઠાં ધરી વૃક્ષનું ધ્યાન!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/આંબલો|આંબલો]]
-ઊંચું જો ને!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/પડછાયા ઓઢીએ|પડછાયા ઓઢીએ]]
-જો, ઊડવાની અણીએ ઊભાં!
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/અડધાં કમાડ|અડધાં કમાડ]]
-</poem>
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ઘાસની સળી|ઘાસની સળી]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/મરણોન્મુખ|મરણોન્મુખ]]
-== અનભે ગતિ ==
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/હજુ|હજુ]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/એક ઝાલું ત્યાં|એક ઝાલું ત્યાં]]
-<poem>
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/પ્રથમ વરસાદ|પ્રથમ વરસાદ]]
-પાંખમાં પવન આંખમાં લીધું આભલું મથોમથ
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/છેલબટાઉ કુંજમનનું ગીત|છેલબટાઉ કુંજમનનું ગીત]]
-પંખી ઊડ્યાં અનભે ઝીણું ચાંચમાં ઝાલી તથ.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/મિલમજૂરોનું સહગાન|મિલમજૂરોનું સહગાન]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સખીરી-૭|સખીરી-૭]]
-:::પહેલું જ્યાં આકાશ વળોટ્યું
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/મિરાત...|મિરાત...]]
-::::ખરવા લાગ્યો ભાર,
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સંકેલી લીધા|સંકેલી લીધા]]
-:::પિચ્છ ખર્યાં ને કલગી ખરી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/કવિ!|કવિ!]]
-:::ઓગળ્યા રે આકાર.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સાધો!|સાધો!]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/....મ્હેણું !|....મ્હેણું !]]
-ત્યાં જ લગોલગ આવવા લાગ્યો સાત ઘોડા’ળો રથ
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/જી|જી]]
-પંખી  ઊડ્યાં  અનભે  ઝીણું  ચાંચમાં  ઝાલી તથ.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ઘા|ઘા]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સૂરદાસ|સૂરદાસ]]
-:::કેટલી વખત? ભેદવાં હજુ
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/એક અ-નિયંત્રિત ગઝલ|એક અ-નિયંત્રિત ગઝલ]]
-::::કેટલાં દિગ્દિગંત?
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/વણજારા...રે|વણજારા...રે]]
-:::પૂછીએ તો પડઘાઈને પાછો
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/પરિત્રાણ મૂકી|પરિત્રાણ મૂકી]]
-::::ક્યાંય ઠેલાતો અંત.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ક્યાંથી લાવીએ? –|ક્યાંથી લાવીએ? –]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/નક્કર ખાતરી|નક્કર ખાતરી]]
-ભીંસતી ઠાંસોઠાંસ આ ખુલ્લાશ થઈ ઇતિ ને અથ,
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/મૂર્તિ કોતરાવી|મૂર્તિ કોતરાવી]]
-પંખી  ઊડ્યાં  અનભે  ઝીણું ચાંચમાં ઝાલી તથ.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/જિવાડશે|જિવાડશે]]
-</poem>
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ચત-બઠ|ચત-બઠ]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ગુણીજન|ગુણીજન]]
-== નિમ્નસ્તર વાત ==
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ભેદે ભાષાનું વર્તુળ!|ભેદે ભાષાનું વર્તુળ!]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/બોલે ઝીણા મોર|બોલે ઝીણા મોર]]
-<poem>
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/મોતી કૈસા રંગા?|મોતી કૈસા રંગા?]]
-:::::વાત આમ નિમ્નસ્તર, સમાચારલક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/શું કરું?|શું કરું?]]
-::સામેના ઘરનંબર સત્તરનાં અંધારે રોજ નવું ઊતરતું પક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/પ્રમાણિત છે સાહેબ|પ્રમાણિત છે સાહેબ]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સાધુ છે સાહેબ|સાધુ છે સાહેબ]]
-:::આખ્ખી સોસાયટીને અત્તરના ફાયામાં ફેરવી દે એવા કૈં ઠાઠ,
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/વારી વારી... જઈશું !|વારી વારી... જઈશું !]]
-::બાજુના ફળિયામાં દેસાઈ દંપતીની આંખો થઈ રહી જાતી આઠ
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/કવિ|કવિ]]
-:શેઈમ શેઈમ બબડીને ઘરમાં પુરાઈ જતા પાડોશી ભદ્રકાન્ત બક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/એવાય દિવસો આવશે|એવાય દિવસો આવશે]]
-:::::વાત આમ નિમ્નસ્તર, સમાચારલક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/લે લાગી છે|લે લાગી છે]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/લ્હાવો લે છે|લ્હાવો લે છે]]
-:::પક્ષી પણ એવાં ચબરાક, બધી ઝળાંહળાં છોડીને અંધારાં તાકે,
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/રાજા!|રાજા!]]
-:કેમ જાણે એને સહુ જાણ હોય : કઈ ડાળે ઋતુ વિના ય ફળ પાકે.
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/તને રાણી!|તને રાણી!]]
-::::ઉપરાન્ત સમજે કે, જાત કેમ છુટ્ટી મુકાય કેમ રહેવાની રક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/સમજાતાં નથી|સમજાતાં નથી]]
-:::::વાત આમ નિમ્નસ્તર, સમાચારલક્ષી
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/છરી|છરી]]
-</poem>
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/કબ્રસ્તાનમાં આંબલી|કબ્રસ્તાનમાં આંબલી]]
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/ખનન|ખનન]]
-== કંઈ ==
+* [[સંજુ વાળાનાં કાવ્યો/દોહા-૧|દોહા-૧]]
+ }}
-<poem>
-:::જાણ્યું એવું જડ્યું નહીં કંઈ.
-બહુ ઝંઝેડ્યાં ઝાડ પરંતુ પડ્યું નહીં કંઈ.
-વનમાં ઝાઝા વાંસ, વાયરા શિષ ધુણાવી વાતા,
-લળક ઢળક સહુ ડાળ, ઘાસને ચડે હિલોળા રાતા,
-બધું બરાબર કિન્તુ સ્વરમાં ચડ્યું નહીં કંઈ.
-:::::		જાણ્યું એવું જડ્યું નહીં કંઈ.
-શુષ્ક સરોવર, સાંજ; નહીં કોઈ ગલ, હંસો રઢિયાળા,
-રડવાનું એક સુખ લેવા ત્યાં પહોંચ્યા સંજુ વાળા,
-આંખ, હૃદય ને કર જોડ્યા પણ રડ્યું નહી કંઈ,
-:::::	 જાણ્યું એવું જડ્યું નહીં કંઈ.
-</poem>
-== ઘરમાં ==
-<poem>
-બેવડ વળીને કોઈ ખૂણામાં ઊંધમૂંધ સૂતું હો અંધારું :
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય.
-તું ધારે ચકલીની લોહીઝાણ ચાંચ વિશે, કાચ વિશે હું ધારું :
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય.
-મોભાદાર પહેરવેશ પહેરીને બેઠેલા દીવાનું સ્થાન હોય નક્કી,
-અજવાળું ઓરડામાં આમતેમ ફર્યા કરે જાણે કોઈ વૃદ્ધા હોય જક્કી.
-સૌ સૌને પોતાનાં ગીત હોય તેમ છતાં ગણગણવું સૌનું સહિયારુ :
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય
-::બેવડ વળીને કોઈ ખૂણામાં ઊંધમૂંધ સૂતું હો અંધારું :
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય.
-ચપટીભર ઘટના ને ખોબોએક સપનાં લઈ વહી જાશે પાંચસાત દાયકા,
-સગપણના સરવાળા દંતકથા કહેવાશે, વાંધા પડે તો ઊડે વાયકા.
-તું કહેતી સામેની બારી તે આપણું આકાશ છે, હું કહેતો વારુઃ
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય
-::બેવડ વળીને કોઈ ખૂણામાં ઊંધમૂંધ સૂતું હો અંધારું :
-::::ઘરમાં તો એવું પણ હોય.
-</poem>